É característica de todo o cumio a formación de brañas, convertidas logo en lugares de nacemento de diferentes regatos que desembocan cara á ría de Vigo, como é o caso do río Fondón ou o das Cabras. En contraste, ten tamén unha acusada tendencia á seca nos períodos estivais.

No que atinxe ás especies naturais, a pesar de estar fortemente arraigadas as plantacións de eucaliptos e piñeirais (para a súa explotación comercial), consérvanse grandes áreas de bosque autóctono, formado sobre todo por carballos, castiñeiros e especialmente sobreiras (especie implantada e representativa de Monte Penide) que medran entre as plantacións de eucaliptos reclamando o seu lugar natural.

Esta masa arbórea destaca ademais por conter e manter un abano amplísimo de especies animais, aves (a maiores das especies máis comúns: miñatos, gaios, petos…); mamíferos (xabarís, raposos, mustélidos: teixugo, furón bravo, donicela…); réptiles (cobregóns, víboras…); anfibios (píntegas, sapos…), etc